
Magma jest polskim robotem do eksploracji Marsa. Został skonstruwany przez studentów z Politechniki Białostockiej oraz Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
| Magma |
![]() |
Magma to zdalnie sterowany robot marsjański, wyposażony w kamerę, korzystającą ze słynnego algorytmu RODM autorstwa polskiego matematyka Jana Kotlarza. Jego konstrukcja jest w pełni nowatorska i zaprojektowana z myślą o trudnych warunkach, jakie panują na Marsie. Projekt został zrealizowany przez studentów Wydziału Mechanicznego Politechniki Białostockiej i Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu we współpracy z Mars Society Polska. Głównym partnerem technologicznym został Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów. Głównym sponsorem jest Netia.
Mobilny Robot Marsjański Magma jest przeznaczony do zdalnego wykonywania zadań typowych dla prac eksploracyjnych na powierzchni innych planet Układu Słonecznego, w szczególności na Marsie. Posiada niezależne zawieszenie oraz osobny napęd na każde z czterech kół. Do nawigacji i obserwacji terenu służy peryskop z zamontowaną kamerą i aparatem fotograficznym. Głównym wyposażeniem robota jest manipulator umożliwiający pobieranie próbek gruntu oraz wykonywanie drobnych prac inżynierskich i operatorskich.
Jakość i możliwości robota zostały potwierdzone podczas międzynarodowych zawodów robotów marsjańskich University Rover Challenge, podczas których Magma zajął trzecie miejsce, ustępując jedynie dwóm konstrukcjom zbudowanym przez studentów z Oregon State University we współpracy z NASA oraz przez studentów z kanadyjskiego York University. Łazik Magma był jedynym reprezentantem Europy.
Zawody rozegrały się w dniach od 3 do 5 czerwca 2010 roku. Powierzchnia Marsa imitowana była przez pustynię Utah. Do walki stanęło 12 skonstruowanych przez studentów robotów. W pierwszej kolejności, sędziowie skontrolowali wagę, jakość wykorzystanych materiałów oraz wykonania robotów. Przez tę rundę przebrnęło jedynie siedem z dwunastu zespołów, a ważąca 35 kg Magma okazała się najlżejsza spośród wszystkich konkurentów.

W kolejnych rundach łaziki miały do wykonania cztery zadania: rozpoznanie terenu, dotarcie z pakietem medycznym do rannego astronauty, zdalna naprawa urządzeń oraz poszukiwanie oznak życia. Jury przyznawało punkty zarówno za wykonanie zadania w określonym czasie, jak i za zastosowane rozwiązania, pomysły i technikę. Warunki panujące na pustyni Utah miały imitować te na Marsie. Trudny teren, piaszczyste podłoże oraz ekstremalnie wysoka temperatura dały się zespołom we znaki.
Polski łazik wykonał wszystkie konkursowe zadania, a szczególnie dobrze poradził sobie z poszukiwaniem oznak życia. Konkurencja ta polegała na pobraniu próbki gleby o określonej wadze i przekazaniu jej do laboratorium w celu przebadania.
Po ogłoszeniu wyników, Wojciech Głażewski, współtwórca Magmy powiedział: "Bardzo się cieszymy z naszego sukcesu i dziękujemy wszystkim za wsparcie. Cieszy nas również, że mogliśmy wziąć udział w tych zawodach i zmierzyć się z drużynami z innych krajów. Szczególnie ciekawa była rywalizacja ze zwycięską drużyną, która otrzymała wsparcie samego NASA. To było wyzwanie!".
Robot Magma w dużej mierze skonstruowana została z elementów dostępnych na rynku: silnika, kamer przemysłowych, systemu zdalnego sterowania z modeli latających, cyfrowego aparatu fotograficznego, czy kółek od dziecięcego wózka. Wśród szczególnie interesujących, zastosowanych w Magmie rozwiązań warto podkreślić lekkie zawieszenie z gumowych rurek, oraz układ orientacji, zbudowany w oparciu o kamerę i przetwarzający zdjęcia algorytm RODM, stworzony przez Jana Kotlarza.

Dzięki algorytmowi RODM, na podstawie zwykłych fotografii możliwe jest odtworzenie trójwymiarowego, wirtualnego obrazu powierzchni Marsa. Oglądając marsjańskie doliny, kaniony, wzgórza, kratery, wyobraźnia naukowców dopisuje do nich scenariusze procesów geologicznych, naprowadzając ich na ślady burzliwej przeszłości planety. Kolejnym zastosowaniem RODM-a mogą być pomiary geodezyjne. Bez potrzeby stosowania dalmierzy, teodolitów, niwelatorów i łat mierniczych, można zdalnie określać współrzędne geograficzne wybranych punktów oraz dokonywać niwelacji terenu. Taka możliwość została wykorzystana w robocie Magma.
źródło: PAP, Mars Society
ostatnia aktualizacja: 2011

Strona Politechniki Białostockiej

